Dişlerinizi İhmal Etmeyin! Alzheimer ile Bağlantısı Ortaya Çıktı

Ayşegül BAŞARAN
Yayın : 04.09.2026

Diş eti hastalıklarına yol açan bakterilerle Alzheimer hastalığı arasındaki ilişki, bilim dünyasının dikkatini çekmeye devam ediyor. 2019 yılında yayımlanan bir araştırmada, diş eti hastalığıyla bağlantılı Porphyromonas gingivalis bakterisinin Alzheimer hastalarının beyin dokularında bulunduğu bildirildi. Araştırmacılar ayrıca bakterinin ürettiği bazı enzimlerin sinir hücreleri üzerinde zararlı etkiler oluşturabileceğini ortaya koydu.

Diş eti kanaması, ağız kokusu veya dişlerde meydana gelen problemler çoğu kişinin yalnızca ağız ve diş sağlığıyla ilişkilendirdiği şikâyetler arasında yer alıyor. Ancak bilim insanları, ağız sağlığı ile vücudun diğer bölgeleri arasındaki bağlantıları araştırmaya devam ediyor.

Bu araştırmalardan biri de Alzheimer hastalığı ile diş eti hastalıkları arasındaki olası ilişkiye dikkat çekiyor.

 Diş Eti Hastalığı ile Alzheimer Arasında Dikkat Çeken Bağlantı: Beyinde Tespit Edildi

• Alzheimer hastalarının beyninde bulundu

Science Advances dergisinde 2019 yılında yayımlanan araştırmada, kronik diş eti hastalığıyla ilişkilendirilen Porphyromonas gingivalis bakterisi incelendi.

Araştırmacılar, Alzheimer hastalarından alınan beyin dokularında bu bakteriye ait bulgular tespit etti. Bunun yanı sıra bakterinin ürettiği gingipain adı verilen enzimlerin de Alzheimer hastalarının beyinlerinde bulunduğu belirlendi.

Gingipainler, bakterinin dokulara zarar vermesine yardımcı olan enzimler arasında bulunuyor.

Araştırmacılara göre bu bulgular, ağızda bulunan bakterilerin beyin üzerindeki olası etkilerinin daha yakından incelenmesi gerektiğini gösteriyor.

Diş Eti Hastalığı Sandığınız Kadar Masum Olmayabilir: Alzheimer Bağlantısı Dikkat Çekti

Fare deneylerinde de benzer sonuçlar görüldü

Çalışmanın yalnızca insan beyin dokularının incelenmesiyle sınırlı kalmadığı belirtildi.

Araştırmacılar, fareler üzerinde yaptıkları deneylerde P. gingivalis bakterisinin beyne ulaşabildiğini ve burada bazı değişikliklere yol açabildiğini gözlemledi.

Bakterinin varlığıyla birlikte beyinde iltihaplanma ve Alzheimer hastalığıyla ilişkilendirilen amiloid beta üretiminde artış görüldü. Araştırmada ayrıca bakterinin ürettiği gingipainlerin sinir hücrelerine zarar verebildiğine ilişkin bulgular elde edildi.

• Bakterinin ürettiği enzimler hedef alındı

Bilim insanları daha sonra farklı bir soru üzerinde çalıştı: Bakterinin kendisi yerine ürettiği zararlı enzimler engellenebilir mi?

Bu amaçla gingipainleri hedefleyen küçük moleküllü inhibitörler geliştirildi ve laboratuvar ile hayvan deneylerinde test edildi.

Araştırmanın sonuçlarına göre bu maddelerin kullanılması, deneysel modellerde bakterinin miktarının azalması, beyin iltihabının baskılanması ve bazı sinir hücrelerinin korunmasıyla ilişkilendirildi.

Bu sonuçlar, gingipainleri hedef alan ilaçların gelecekte araştırılabilecek bir tedavi yaklaşımı olabileceği fikrini ortaya çıkardı.

• Peki diş eti hastalığı Alzheimer'a neden oluyor mu?

İşte araştırmanın en çok yanlış anlaşılabilecek noktası burada.

Bu çalışma, “Alzheimer'ın nedeni diş eti bakterisidir” sonucunu kanıtlamıyor.

Araştırma, Porphyromonas gingivalis ile Alzheimer hastalığı arasında olası bir biyolojik bağlantı bulunduğunu gösteriyor. Ancak bakterinin Alzheimer hastalığının doğrudan nedeni olduğunu kesin olarak söylemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç var.

Özellikle hayvan deneylerinden elde edilen sonuçların insanlar için doğrudan bir tedaviye dönüştürülebilmesi için klinik çalışmalar gerekiyor.

Dolayısıyla araştırma, Alzheimer'ın kesin nedeni bulundu şeklinde değil, ağız sağlığı ile beyin sağlığı arasındaki ilişkinin araştırılması açısından önemli bir bulgu olarak değerlendirilmeli.

• Diş eti kanamasını hafife almayın

Araştırmanın ortaya koyduğu tablo, ağız ve diş sağlığının genel sağlık açısından neden önemli olduğuna da dikkat çekiyor.

Diş eti kanaması, kızarıklık, şişlik, sürekli ağız kokusu veya dişlerde sallanma gibi belirtiler görüldüğünde sorunun ilerlemesini beklemek yerine diş hekimine başvurmak gerekiyor.

Bilim insanları Alzheimer ile diş eti hastalığı arasındaki ilişkinin boyutunu anlamak için çalışmalarını sürdürürken, ağız sağlığının ihmal edilmemesi ise bugün için atılabilecek en önemli adımlardan biri.