Ebeveyn Baskısı Çocuğu Yalana ve İsyana Teşvik Eder

Psikolog Nilgün Sarı
Yayın : 25.11.2014 - Güncelleme : 28.04.2026

Ergenlik döneminde gençlerin odalarına kapanması, kapılarını kapatması ve zaman zaman yalnız kalma ihtiyacı ebeveynler tarafından çoğu zaman yanlış yorumlanabiliyor. Bu durum, bazı ailelerde “benden bir şey saklıyor” düşüncesiyle baskıcı tutumlara ve sürekli kontrol etme isteğine dönüşebiliyor. Peki ergenlikte gerçekten ebeveyn ile çocuk arasındaki mesafe neden artar? Gençler her detayını ailesiyle paylaşmak zorunda mıdır? Ebeveynler çocuklarının hayatının her alanını bilmek isterken nerede sınır çizilmelidir?

Uzman Psikolojik Danışman Nilgün SARI, ergenlik döneminde yaşanan bu çatışma alanını ve aile içi iletişimdeki kırılma noktalarını değerlendiriyor. 

• Ebeveyn Baskısı Çocuğu Yalana ve İsyana Teşvik Eder

Ergenler odalarının kapılarını kaparlar, içeriye kimsenin girmesini istemezler bazen de kapılarını kilitlerler. Bazı ebeveynler buna tahammül edemezler; benden ne saklayabilir ki, herşeyini bilmeliyim gibi düşünceler içinde çocuklarına karşı baskıcı bir tutum içinde olurlar. Peki ya ergenlik döneminde neden ebeveyn ile çocuk arasında duvarlar örülür? Çocuklarımız her şeyini bize anlatmalı mıdır? Ebeveynler çocuklarının her şeyini bilmeli midirler?

• Çocuğunuzun Gün Geçtikçe Sizden Uzaklaştığını Düşünebilirsiniz 

Çocuklar çok küçükken, her an yanınızdayken her şeyinden haberdarsınızdır. Davranışlarını görür, duygularının farkına varır, düşüncelerini tahmin edebilirsiniz.  Neye sevindiğini neye ağladığını bilirsiniz. Büyüdükçe; sizden ayrı zaman geçirmeye başladıkça, okula gidince  kendine ait dünyası  genişlemeye başlar. Gün içinde neler yaşadığını, arkadaşları ile neler yaptığını eğer anlatmazsa bilemezsiniz ve ayrıca anlattığı kadarıyla bilirsiniz.

Çocuğunuzun her şeyini bilmeli misiniz?

Çocuğunuzun her şeyini bilmeniz mümkün mü? Bu soruların cevabını “bilmeniz gerekmez” ve “mümkün değil” şeklinde verebiliriz.

• Hepimizin Özel Alanı Var

Başkalarının bilmesini istemediğimiz duygularımız, düşüncelerimiz, hayallerimiz vardır. Gün içinde her yaptığımızın ayrıntılı bir şekilde bilinmesini istemeyiz. Çocukların özellikle ergenlerin özel alanlarına saygı ve anlayışla yaklaşmalıyız.

Ufak Tefek Tehlikeler Yaşamın Tuzu Biberidir

Çocuğunuz çok küçükken onu tehlikelerden korumanız kolaydır. Ancak büyüdüğünde tehlikelerden korumanız zorlaşır. Sürekli yanında olmanın da hem mümkün hem de uygun olmayacağını düşünürsek eğer başka bir bakış açısına ihtiyacımız var demektir. Hayatta irili ufaklı tehlikeler var, bunların hepsinden korunmak ve kontrol altına almak mümkün değildir. Yaşamı ciddi tehlikeye atanların dışındaki ufak tefek tehlikelerin yaşamın tuzu biberi olduğunu düşünebiliriz.

Yanlışlar, Hatalar Olacak ki Yaşam Deneyimlenebilsin!

Sırlar. Hepimizin sırları vardır. Çocukların da masum, zararsız sırları vardır. İstediği zaman istediği kişi ile paylaşabilir. Ama paylaşmama özgürlüğü de vardır. Sırlar da özel alana giren yaşam deneyimleridir. Söylemesi için baskı kurmak, ısrarcı davranmak uygun olmaz. 

• Tadında, Kıvamında Gözetim En Doğru Yaklaşımdır 

Çocuğun tehlikeli davranışları, tehlikeli sırları da olabilir. Ayrıca anne babasının yardımına  ihtiyacı olup söyleyemiyor da olabilir. Bu nedenle çocuklarımızın hayatından haberdar olmalıyız ancak ölçüyü de kaçırmamalıyız. Çocuklarımızla güvenli, güvenilir, dostane ilişkiler kurmalıyız.

Kendinizden yola çıkarak sizi rahatsız edecek hareketlerin çocuğunuzu da rahatsız edebileceğini gözönünde bulundurun.