Az Uyumak Kalp Krizi ve Alzheimer Riskini Artırıyor mu?

Prof. Dr. Zeynep Zeren UÇAR
Yayın : 12.03.2026

TUTD Uyarıyor: Az Uyumak Kalp Krizi ve Alzheimer Riskini Artırıyor 

Türk Uyku Tıbbı Derneği, Dünya Uyku Günü'nde uykusuzluğun obeziteden kansere kadar yol açtığı hayati tehlikelere dikkat çekiyor.

Türk Uyku Tıbbı Derneği (TUTD), her yıl ilkbahar ekinoksundan önceki Cuma kutlanan Dünya Uyku Günü kapsamında, toplumdaki "az uyuyarak idare etme" yanılgısına karşı kamuoyunu uyardı.

TUTD Başkanı Prof. Dr. Zeynep Zeren UÇAR, kronik uykusuzluğun kalp krizi, obezite, Alzheimer ve kanser gibi ölümcül hastalıklara zemin hazırladığını belirterek uykunun biyolojik bir zorunluluk olduğunu vurguladı.

Kronik uyku yoksunluğunun etkileri yavaş ve sessiz bir şekilde birikerek uzun vadede vücutta ciddi fiziksel hasarlara yol açmaktadır. Yedi saatten az uyuyan bireylerde kalp krizi riski yüzde kırk sekiz, hipertansiyon riski ise yüzde otuz oranında artmaktadır. Ayrıca yetersiz uyku, tokluk ve açlık hormonlarının dengesini bozarak kişiyi yüksek kalorili gıdalara yöneltmekte, insülin direncini etkileyerek obezite ve tip 2 diyabet riskini tırmandırmaktadır.

En çarpıcı tehlikelerden biri ise beynin uyku sırasındaki doğal temizlenme mekanizmasının çalışamamasıdır; bu durum toksik proteinlerin beyinde birikimini hızlandırarak Alzheimer riskini doğrudan artırmaktadır. Toplumda çok yaygın olan "hafta sonu uzun uyuyarak uyku borcunu kapatma" inancı ise bilimsel olarak asılsızdır.

TUTD Başkanı Prof. Dr. Zeynep Zeren UÇAR, uykusuzluğun tehlikeleri hakkında şu çarpıcı değerlendirmede bulundu: "Mesleki kariyerim boyunca en sık duyduğum cümle 'Az uyuyorum ama idare ediyorum' oldu. Oysa bu durum, uyku yoksunluğunun en tehlikeli semptomudur.

Uyku bir lüks ya da tembellik değil, biyolojik bir zorunluluktur. 'İdare etmek' hiçbir zaman iyi olmak anlamına gelmez; altı saatlik uykuyla iki hafta geçiren bireyler, iki gün hiç uyumamış kişilerle eşdeğer zihinsel performans sergilemektedir."

Uyku problemleri toplumda sıklıkla geçici bir stres kaynağı olarak görülüp profesyonel destek alma süreci ortalama üç ila dört yıl geciktirilmektedir. Ancak haftada üç gece veya daha fazla yaşanan uykuya dalma güçlüğü ile uykuda nefes durması ve horlama gibi belirtiler, mutlaka bir uyku uzmanına başvurmayı gerektiren acil alarm işaretleridir.